Στη μουσική του 20ού αιώνα, η πρωτοπορία δεν ήταν μόνο αισθητική επιλογή, αλλά και πολιτική στάση απέναντι στην εποχή. Τρεις Ρώσοι συνθέτες, με πολύ διαφορετική θέση μέσα στη σοβιετική μουσική πραγματικότητα, συναντώνται σε ένα πρόγραμμα που φωτίζει τη δύναμη, και κάποτε το τίμημα, της προσωπικής καλλιτεχνικής φωνής.
Νικολάι Αντρέγεβιτς Ροσλάβιετς
Σονάτα αρ. 1 για βιόλα και πιάνο
Γκεόργκι Βασίλιεβιτς Σβιρίντοφ
Ποίημα για φωνή και πιάνο σε ποίηση Αλεξάντρ Μπλοκ
Αντρέι Μιχαΐλοβιτς Βολκόνσκι
Σονάτα για βιόλα και πιάνο
Ο Νικολάι Ροσλάβιετς, μία από τις πιο ριζοσπαστικές μορφές της πρώτης ρωσικής πρωτοπορίας, περιθωριοποιήθηκε από τα τέλη της δεκαετίας του 1920: αρκετά χειρόγραφά του χάθηκαν ή καταστράφηκαν και η μουσική του έμεινε για χρόνια έξω από τις αίθουσες συναυλιών. Στην Πρώτη Σονάτα για βιόλα και πιάνο, γραμμένη το 1926, η ρευστή μελωδική γραφή και η ιδιαίτερη αρμονική του γλώσσα δημιουργούν μια μουσική που έχει περιγραφεί εύστοχα ως «αναδυόμενη από μια ιμπρεσιονιστική χρυσαλλίδα».
Μια διαφορετική γενιά εκπροσωπεί ο Αντρέι Βολκόνσκι, ένας από τους πρώτους σοβιετικούς συνθέτες που στράφηκαν στη δωδεκαφθογγική μουσική. Από το αρχικό αργό σόλο της βιόλας έως το αποχαιρετιστήριο τραγούδι του φινάλε, η Σονάτα για βιόλα και πιάνο, γραμμένη το 1956, αποκαλύπτει έναν νεαρό συνθέτη που αναζητά ένα σύγχρονο και τολμηρό ύφος.
Στον αντίποδα, ο Γκεόργκι Σβιρίντοφ, μαθητής του Σοστακόβιτς και ένας από τους δημοφιλέστερους σοβιετικούς συνθέτες, στρέφεται στην ποίηση του Αλεξάντρ Μπλοκ: εικόνες, μνήμη, έρωτας και η αίσθηση μιας ταραγμένης εποχής συναντώνται σε μια μουσική βαθιά εκφραστική.